Türkiye Ekonomisinde Stagflasyon Mevcut Mudur?

Türkiye Ekonomisinde Stagflasyon Mevcut Mudur?

Stagflasyon nedir? Türkiye Ekonomisinde Stagflasyon Mevcut Mudur?

Türkiye ekonomisinde stagflasyon olup olmadığını anlamak için öncelikle bilinmesi gereken bazı terimleri özetlemekte yarar var. Bunlardan biri resesyon. Resesyon, durgunluk anlamına da gelmekle birlikte makroekonomide Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (GSYH)’nın üst üste negatif büyümesidir. Yani resesyon döneminde ekonomik aktivite daralır. Stagflasyonu anlamak için bilinmesi gereken diğer terim ise kimseye yabancı gelmeyecek olan enflasyondur. Enflasyon, nominal millî gelirin, bu gelirle satın alınan mal miktarına nazaran artması yani şişmesi demektir. Diğer bir deyişle, mal ve hizmetlerin genel fiyat seviyesinin sürekli olarak artmasıdır.

Genellikle resesyon dönemlerinde enflasyon oranı düşer. Eğer bir ekonomik düzende resesyon ve enflasyonun artması aynı anda gerçekleşiyorsa işte bu orada stagflasyon olduğuna işaret eder. Ekonomik kriz kadar yıkıcı olmasa da stagflasyon çok ciddi ve üstesinden gelmesi oldukça zaman alan bir ekonomik problemdir. Bu açıklamalardan sonra Türkiye’nin bir stagflasyon döneminden geçtiğini rahatlıkla söyleyebiliriz.

Türkiye’de Resesyon

Aşağıdaki tablo Türkiye İstatistik Kurumu (TUIK)’ndan alınmış olup 2018 Ağustos ayı sanayi üretimindeki değişikliği hem aylık, hem yıllık bazda göstermektedir. Tablo incelendiğinde resesyonu tanımlarken bahsedilen negatif büyüme oranları görülebilmektedir. Örneğin en sondaki aylık değişim sütununa bakıldığında bir önceki döneme göre hangi türden ürünlerin üretiminin yüzde kaç arttığını anlamaktayız. Örneğin imalat sanayindeki büyüme oranı -1,5 olarak ölçülmüş. Bu demek oluyor ki bu sektörde %1,5 daha az üretim sağlanmış.

Bununla birlikte İstanbul Sanayi Odası Türkiye İmalat PMI yani Satın Alma Yöneticileri Endeksi Türkiye’de en güvenilir endeks olmakla birlikte hesaplamaların birebir şirketlerin verilerinden alındığını hatırlatmakta yarar var. Bu endeks 50’nin üstünde olduğu zaman imalat alanında iyileşmeler olduğu anlaşılmakta. 50’nin altındaki her rakam ise ekonomideki resesyonu göstermektedir. PMI endeksine göre Eylül ayında imalat Ağustos ayının da altında kalarak 42,7’ye geriledi. Bu demek oluyor ki piyasada üretim gün geçtikçe azalıyor. Üretim azalırken buna bağlı olarak firmalar istihdamını azaltıyor ve satın alma faaliyetleri de sınırlanıyor. Dolayısıyla kısır bir döngü içine giriliyor. Dolaysıyla sanayi üretim endeksi ve PMI endeksi bize Türkiye’nin resesyon döneminden geçtiğini kanıtlamakta.

Türkiye’de Enflasyon

Türkiye İstatistik Kurumu (TUIK)’nda alınan aşağıdaki grafikte 2017 ve 2018 yılları Tüketici Fiyat Endeksi aylık değişimlerini görmekteyiz. Grafikten 2018 yılında enflasyon oranlarının her ay daha çok artttığını, Ekim ayında da 25,24 olarak belirlendiğini görmekteyiz.

Türkiye Ekonomisinde Stagflasyon Mevcut Mudur?

Türkiye’de Stagflasyon

Bu bilgiler ışığında maalesef Türkiye’de stagflasyon sürecinde olduğumuzu görmemiz gerekmekte.  Doğru politikalar üreterek sorunun üstesinden gelmenin birinci adımı içinde bulunduğumuz ekonomik şartları doğru değerlendirmek bu duruma doğru bir reçete uygulamaktan geçmektedir. Dolayısıyla, ülkemizde dışarıdan uygulanan etkilerinde bilincinde olmakla birlike sorumluluğu üstümüzden atmamamız, işsizliğin, durgunluğun, enflasyonun üstüne gitmemiz, sürdürülebilir politikalar izlememiz gerekmektedir.

Benzer Haberler

Bir Cevap Yazın